Wat kan ik doen aan slapeloosheid?

Sinds ik weet dat ik kanker heb, raak ik moeilijk in slaap. Wat kan ik hieraan doen?

Het is helemaal niet abnormaal dat u moeilijker kunt inslapen nadat u gehoord hebt dat u aan kanker lijdt of nadat de behandeling is gestart. Vechten tegen kanker levert heel wat fysieke ongemakken en mentale stress op. Soms leidt dit ertoe dat mensen moeilijk kunnen inslapen, dat ze niet meer aan één stuk kunnen doorslapen, dat ze te vroeg wakker worden of dat ze ‘s morgens niet goed uitgerust zijn. Slapeloosheid kan vele oorzaken hebben: de drukte van een ziekenhuis, pijn en ongemak of nevenwerkingen van medicijnen, zoals nachtelijke opvliegers bij hormoontherapie.

Er is gelukkig een breed scala van mogelijkheden om slaapproblemen aan te pakken. Let eerst en vooral op uw voeding. Koffie, alcohol en suikerrijke producten vermijd u best in de avonduren. Een goede slaaphygiëne is eveneens belangrijk: vermijd drukke activiteiten voor u naar bed gaat, zorg dat u een overgangsperiode inbouwt waarin u zich goed kunt ontspannen, vermijd ‘waak'activiteiten (bijv. tv-kijken) in uw slaapkamer, probeer altijd op hetzelfde tijdstip op te staan, ga pas slapen als u slaperig bent (maak het onderscheid met moe zijn!), vermijd lange dutjes in de namiddag en zorg voor voldoende relaxatie, ontspanning en rust overdag.

Een goede manier om slaapproblemen aan te pakken, is een combinatie van ontspanningsoefeningen, beweging en een specifieke vorm van gedragstherapie (Cognitieve Gedragstherapie voor Insomnie, afgekort CGT-I). CGT-I leert u hoe uw gedrag en gedachtenpatronen uw slaap kunnen beïnvloeden. Een psycholoog gespecialiseerd in de behandeling van slaapklachten kan u hierbij helpen. Ontspanningsoefeningen helpen om lichamelijk én geestelijk te ontspannen. Denk bijvoorbeeld aan mindfulness of yoga, maar ook relaxatieoefeningen die de kinesitherapeut of de verpleegkundige aanreikt of die u zelf leert met behulp van een boek, cd of dvd zijn prima. Ook bewegen helpt. Hoeveel beweging u nog aankunt, hangt af van uw omstandigheden en van het stadium van uw ziekte. Maar hoe gering ook, elke vorm van beweging helpt om beter te kunnen slapen en depressieve gedachten of gevoelens te verdrijven.