Maagkanker

Een fijne namiddag onder lotgenoten
Maagkanker ontstaat doordat cellen in de maag zich ongecontroleerd vermenigvuldigen en een kwaadaardig gezwel vormen. Welke onderzoeken moet u ondergaan? Welke behandelingen zijn mogelijk? Hoe komt u in contact met lotgenoten? Waar vindt u steun?

Wat is maagkanker?

1413 diagnoses maagkanker
op 68.702 kankerdiagnoses in 2017
(België)

Maagkanker is een kanker die begint in de maag. De maag maakt deel uit van het spijsverteringsstelsel. Voedsel wordt er opgeslagen en de vertering begint er door de vermenging met maagsap. De meeste maagkankers (90 tot 95 %) zijn adenocarcinomen; dat is een type kanker dat ontstaat in het slijmvlies van de maag.

Illustratie: KotK/Griet Wittoek

Maagkanker kan zich op verschillende manieren verspreiden. De tumor kan doorheen de maag in andere organen groeien (in de slokdarm, in het buikvlies of de dunne darm bijvoorbeeld) of hij kan zich verspreiden via de bloedsomloop of het lymfestelsel. Dat lymfestelsel is een complex systeem in ons lichaam — enigszins vergelijkbaar met het bloedstelsel — dat een belangrijke rol speelt in de afweer tegen ziekteverwekkers. Kankercellen die zich zo verspreiden, kunnen elders (bijvoorbeeld in de lever of de longen) nieuwe tumoren vormen.

Tegenwoordig is maagkanker in België veeleer zeldzaam. De Stichting Kankerregister registreerde in 2017 in België 1413 nieuwe gevallen van maagkanker, 910 bij mannen en 503 bij vrouwen. In het begin van de twintigste eeuw kwam maagkanker veel méér voor. Mogelijk heeft de daling van het aantal maagkankers iets te maken met de opkomst van de koelkast om voedsel te bewaren en het daardoor verminderde verbruik van sterk gezouten en gerookt voedsel.

Kunt u maagkanker voorkomen?

U kunt niet vermijden dat u mogelijk kanker krijgt, maar u kunt wel een en ander doen om het risico op de ziekte te verkleinen: niet roken, verstandig omgaan met de zon, uw consumptie van alcohol matigen en gezond eten en bewegen. Lees hier meer over kanker voorkomen. Ook andere mogelijke kankerverwekkende stoffen komen aan bod: asbest, fijn stof, hormoonverstorende stoffen ...

Onderzoeken en diagnose van maagkanker

In het begin veroorzaakt maagkanker zelden klachten, waardoor het moeilijk is de ziekte in een vroeg stadium te ontdekken. De volgende klachten of symptomen kunnen voorkomen: gebrekkige eetlust en onverklaarbaar gewichtsverlies, buikpijn, vage pijn in de maagstreek of een vol gevoel in de bovenbuik, maagzuur, misselijkheid, braken ... Deze symptomen wijzen echter niet altijd op kanker. Maar als ze niet na enige tijd vanzelf overgaan, is het wel het beste ermee naar de huisarts te gaan. Hij zal een algemeen lichamelijk onderzoek doen en u indien nodig doorverwijzen naar een specialist.

Het belangrijkste onderzoek om de diagnose te stellen, is een endoscopie. Bij dit onderzoek bekijkt de specialist de binnenkant van een orgaan met een lange flexibele buis. Het onderzoek verschilt per orgaan van naam: met een coloscopie wordt bijvoorbeeld de dikke darm onderzocht, voor de maag heet het onderzoek een gastroscopie. Tijdens een gastroscopie kan meteen ook een biopsie genomen worden; d. i. de verwijdering van een stukje weefsel om het in het laboratorium op kankercellen te onderzoeken.

Als de diagnose maagkanker gesteld is, dienen nog andere onderzoeken te gebeuren om te zien of er mogelijk elders in het lichaam tumoren te zien zijn en om te weten in welk stadium de ziekte zich bevindt. Dat helpt de artsen de juiste behandeling te bepalen. De volgende onderzoeken zijn mogelijk:

  • bloedtesten;
  • een echo-endoscopie: inwendige echografie van de maagwand;
  • een CT-scan (computertomografie): met röntgenstralen worden doorsneden van het lichaam genomen;
  • een MR-scan of MRI (magnetic resonance imaging): een scan waarbij een magnetisch veld wordt opgewekt waarmee zeer gedetailleerde beelden van het inwendige van het lichaam gemaakt worden;
  • een PET-scan (positron emission tomography): er wordt een kleine hoeveelheid licht radioactieve vloeistof ingespoten om cellen met verhoogde stofwisseling (kanker- of ontstekingscellen) overal in het lichaam zichtbaar te maken op foto.

Behandelingen

De behandeling van maagkanker wordt besproken en gepland in een overleg waarbij specialisten van verschillende disciplines en idealiter ook de huisarts betrokken zijn. Dat team van artsen houdt voor de keuze van de behandeling vooral rekening met de uitgebreidheid van de ziekte en de algemene conditie van de patiënt. De behandelend arts bespreekt het behandelingsvoorstel vervolgens met de patiënt. In overleg met de patiënt legt de behandelend arts de uiteindelijke behandeling vast.

De meest toegepaste behandelingen van maagkanker zijn op dit moment chirurgie (een operatie), chemotherapie (een behandeling met medicijnen) of radiotherapie (bestraling). De behandelend arts zal meestal een combinatie van behandelingen adviseren, afhankelijk van de aard en de locatie van de tumor, de uitgebreidheid van de ziekte en de algemene conditie van de patiënt.

Als de ziekte beperkt is gebleven tot de maag zelf, zal de specialist wellicht een curatieve behandeling voorstellen. Dat is een behandeling die gericht is op genezing. Als de ziekte niet meer volledig te genezen is, is er toch nog een behandeling mogelijk. Het doel van de behandeling is dan de ziekte zo lang mogelijk onder controle te houden om zo veel mogelijk de overleving te verlengen en de levenskwaliteit te verbeteren. Men noemt dit een palliatieve of niet-curatieve behandeling. 

Soms zijn er verschillende behandelingen of combinaties van behandelingen mogelijk. Aarzel niet uw arts vragen te stellen over de keuzemogelijkheden en over de bijwerkingen van de verschillende behandelingen. Bij twijfel kan ook een tweede mening van een andere specialist verhelderend en nuttig zijn.

Hoe kunnen wij u helpen?

Voor uw vraag of probleem over kanker, neem contact op met de Kankerlijn van Kom op tegen Kanker: