Kanker en seksualiteit

Kanker en de behandeling kunnen invloed hebben op je seksualiteit. Welke gevolgen zijn mogelijk? 

Kanker en een kankerbehandeling kunnen invloed hebben op je seksueel functioneren en op je beleving van seksualiteit. De fysieke impact hangt vooral af van het type kanker en het type behandeling. 

Fysieke gevolgen bij mannen

Een kankerbehandeling kan de volgende fysieke gevolgen hebben:

  • Verminderde vruchtbaarheid, tijdelijke onvruchtbaarheid of blijvende onvruchtbaarheid. Lees meer over kanker en vruchtbaarheid.
  • Verminderde zaadproductie, waardoor het sperma wateriger wordt (door chemotherapie) of, bij een wegname van de prostaat of de blaas, geen zaadlozing meer (je kunt nog wel een orgasme krijgen).
  • Hormonale veranderingen met minder seksueel verlangen als gevolg.
  • Erectieproblemen: door bepaalde chirurgische ingrepen, door bestraling van de prostaat, blaas, dikke darm of rectum, of door hormoontherapie (na prostaatkanker).
  • Littekens door chirurgische ingrepen.

Fysieke gevolgen bij vrouwen

Een kankerbehandeling kan de volgende fysieke gevolgen hebben:

  • Verminderde vruchtbaarheid, tijdelijke onvruchtbaarheid of blijvende onvruchtbaarheid. Lees hier meer over kanker en vruchtbaarheid.
  • Menopauze:
    - door bestraling van de eierstokken zullen jonge vrouwen vervroegd in de menopauze komen.
    - chemotherapie kan menopauzeachtige symptomen veroorzaken, zoals onregelmatige maandstonden, het uitblijven van de maandstonden, warmteopwellingen en een droge vagina. Hierdoor is de kans op ontsteking van de blaas of de vagina ook groter. Dat moet meteen behandeld worden met medicatie. Wees alert voor infecties bij chemotherapie.
  • Hormonale veranderingen met minder seksueel verlangen (libido) als gevolg.
  • Littekens door chirurgische ingrepen.
  • Moeilijker tot een orgasme komen na bepaalde chirurgische ingrepen (bijv. verwijdering van de baarmoeder, de blaas, eierstokken ...).
  • Pijn na chirurgische ingrepen of bestraling in het bekkengebied.
  • Aantasting van het vaginale slijmvlies, bijv. na een verwijdering van de baarmoeder, de blaas, eierstokken ...).
  • Bestraling in het kleine bekken (waar je blaas, vagina, baarmoeder, eileiders, eierstokken, endeldarm … zitten) kan ongemak veroorzaken bij seksueel contact of bij een gynaecologisch onderzoek: de vagina kan minder soepel zijn, vernauwen en misschien verkorten. Mogelijk raadt je gynaecoloog je vaginale dilatatie aan.

Impact op de beleving

Kanker heeft ook invloed op de beleving van seksualiteit en intimiteit:

  • Je vraagt je misschien af of je partner je nog aantrekkelijk zal vinden.
  • Als je geen partner hebt, vraag je je misschien af hoe je dat moet aanpakken in een nieuwe relatie: hoe je ziekte ter sprake brengen als je een nieuwe relatie begint, wanneer begin je over je ziekte met een nieuwe partner, wat en hoeveel vertel je …
  • Je hebt minder of helemaal geen zin meer in seks.
  • Je voelt je minder man of vrouw doordat je met het gevoel zit dat je lichaam is beschadigd. 
  • Je schaamt je misschien door blijvende veranderingen.
  • Als je partner je ook verzorgt tijdens je ziekte, kan je je alletwee minder partner voelen en is er mogelijk minder ruimte voor seksuele beleving in je relatie.

Heel veel mensen ervaren na kanker deze drempels.  

Zit je in een relatie, ga dan als koppel op zoek naar een nieuwe intimiteit en seksualiteit. Het kan best een paar maanden duren vooraleer je weer de stap zet om te vrijen. Je moet ook een drempel over: een lichaam met littekens, een kaal hoofd, sterk vermagerd of verzwaard … al die dingen maken dat je je niet goed in je vel voelt en dat je je niet kunt voorstellen dat je aantrekkelijk bent voor je partner. Ook je partner moet een drempel over: tijdens de periode van de behandeling stapt hij vaak in de zorgende rol en heeft hij het lichaam van zijn partner op een andere manier leren kennen wanneer hij bijvoorbeeld hielp om een wonde of een stoma te verzorgen. Een partner is ook vaak bang om zijn geliefde pijn te doen of om iets te vragen waar die nog niet aan toe is. De meeste paren slagen erin om stilaan samen weer een bevredigend seksueel leven te hebben. Bij anderen lukt dat niet. Soms beslissen mensen om niet meer seksueel actief te zijn. Ook daar is niets mis mee. 

Ben je alleenstaand en op zoek naar een partner? Ontdek dan eerst zelf je nieuwe lichaam, en denk na over hoe je een eventuele nieuwe partner zal vertellen over de gevolgen van je ziekte.

Stel je vraag over kanker

Contacteer de Kankerlijn

Bel 0800 35 445
Nu beschikbaar
Ma-vrij 9-12u en 13-17u
Chat met de Kankerlijn
Nu beschikbaar
Ma 9-12u
Woe 14-17u en 19:30-22:30u
Laatst aangepast op