Schouder aan schouder: Lieve Michiels en haar mama Christiane Vanlommel

Samen luisteren

Christiane: ‘We gaan vaak samen naar een doktersbezoek. Voor mij is overzicht en gedetailleerde informatie bij een arts belangrijk. En dan is het beter als je met z’n tweeën bent. Je luistert immers naar andere dingen. Na zo’n bezoek gaan we nog iets drinken om de stukjes informatie samen te leggen. Zo krijgen we een beter zicht op de situatie en kunnen we aan elkaar bevestigen wat we gehoord hebben. Wat voor de één een detail lijkt, is misschien toch belangrijk, en dan pikt de andere dat op. Samen naar de consultatie kunnen gaan, hebben we tijdens corona hard gemist. Het verplegend personeel deed wat ze konden, liepen de voeten van onder hun lijf om alles goed op te volgen. Maar ik was toen wel vaker alleen in het ziekenhuis.’ 

Lieve: ‘We hebben een grote familie. Er zijn mijn vader, broers, en ik heb ook veel tantes en nonkels. Niet iedereen vindt het gemakkelijk om updates te vragen of te spreken over wat er gaande is. Ik kan mama helpen om hen allemaal mee op de hoogte te houden. Vaak is het ook belangrijk dat je het verhaal goed brengt, het aanpast aan wie je voor je hebt. Aan iemand die bijvoorbeeld wat gevoeliger is, geef ik de informatie op een wat andere manier.’

Christiane: ‘Zo was niet iedereen er meteen van overtuigd dat we de kleinkinderen mee moesten nemen in het verhaal van mijn ziekte. Maar gaandeweg hebben we dat wel verteld, op hun niveau en op hun manier. Kinderen reageren ook wondermooi. Mijn overleden dochter was meter van een van mijn kleinkinderen. Na het overlijden van Tine vroegen we haar of ze een nieuwe meter wilde. Haar antwoord was heel duidelijk: tante Tine is mijn meter. En dat blijft zo.’ 

Tweerichtingscommunicatie

Lieve: ‘In onze onderlinge communicatie hebben we aan één woord genoeg. We zoeken altijd samen naar een oplossing, zelfs zonder dat we het moeten vragen. Zo worden de ziekenhuisdagen meer ontspannen, leuker zelfs. We dragen het samen. Ik geef mama de ruimte om te doen wat ze kan en wil doen: zo is ze uit eigen beweging stilaan kleine taakjes gaan opnemen. Zo zorgt zij nu bijvoorbeeld altijd voor het ticket van de parking. Daar hoef ik dan niet meer aan te denken. En ook de planning van de vervolgafspraken en het materiaal voor de thuisverpleging neemt zij mee. Achteraf doen we nog een klein uitstapje samen, we gaan bijvoorbeeld een cappuccino drinken, een wafel eten of naar een boekenwinkel.’ 

Lieve: ‘Deze tijd van ziekte maakt voor ons ook deel uit van het leven. We hebben het al eens van dichtbij meegemaakt. Mijn zus Tine kreeg bij haar geboorte een levensverwachting van 2 jaar. Ze is er uiteindelijk 46 geworden, mee doordat mama altijd voor haar gevochten heeft. We hebben zoveel mooie dingen samen kunnen doen. Vorige zaterdag was het Tines verjaardag en hebben we een herdenking gehouden. Er was zoveel volk samen. We toonden foto’s, haalden herinneringen op. Mooie en moeilijke. We vierden haar rond haar zelfgekozen symbool, namelijk de libelle, omdat die voor transformatie staat. Door die lange zorg voor mijn zus, beseffen we goed dat ook de tijd die we samen in het ziekenhuis doorbrengen waardevol is. Ik moet dat goed organiseren, vrije dagen plannen op het werk, in het ziekenhuis tussendoor wat werken … Maar op die manier ben ik wel bij mama.’

Netwerk

Christiane: ‘De mensen rond de patiënt, het netwerk, die verdienen ook aandacht en zorg. Zij zijn zo nodig om de zieke te helpen en te ondersteunen. In dat netwerk kunnen mensen zich de vraag stellen: wat kan ik bijdragen? Zoals de zus en schoonbroer die elke week verse soep maken met groenten uit hun tuin en naar ons brengen, daar word ik gelukkig van!’

Christiane: ‘Ik denk ook aan de supergeëngageerde zorgvrijwilligers en verpleegkundigen, aan wie ik veel heb. Ik praat ook heel veel met de andere patiënten op deze afdeling. Ik probeer hen een beetje van mijn vrolijkheid mee te geven. Misschien kunnen ze van mij leren dat ze kunnen focussen op wat wel nog kan. Op hoe je elkaar kunt helpen en ondersteunen. Mensen kunnen elkaar zoveel geven door te luisteren, door zich open te stellen, door te voelen. Ik kom hier dan ook meestal lachend buiten! De wereld kan mooier worden, maar je kan het niet alleen. Dat ervaar ik hier in het ziekenhuis. Ik voel me hier thuis en verbonden met zowel het zorgpersoneel als de andere patiënten en hun naasten.’