Professor dr. Michel De Vos

Zowel mannen als vrouwen worden vaak geholpen met een fertiliteitsbehandeling

Fertiliteitsarts Michel De Vos

Uit Leven • Editie 104 • Oktober 2024

Door een kankerbehandeling kan je minder vruchtbaar of zelfs onvruchtbaar worden. Welke behandelingen zijn mogelijk om je vruchtbaarheid te bewaren? Welke kans op slagen heeft een fertiliteitsbehandeling achteraf? Hoeveel kost die en wat is de impact ervan? Fertiliteitsarts Michel De Vos (Brussels IVF, UZ Brussel) beantwoordt enkele veelgestelde vragen.

Auteur: Liesbet de Vuyst • Fotograaf: UZ Brussel

Stel je vraag over kanker

Contacteer de Kankerlijn

Bel 0800 35 445
Ma-vr 9-12u en 13-17u
Chat met de Kankerlijn
Ma-vr 9-12u en 13-17u
(vermijd Edge als browser)

‘Het is belangrijk dat je vóór de start van je behandeling met je arts bespreekt of de behandeling je vruchtbaarheid kan beïnvloeden’, benadrukt prof. dr. Michel De Vos. ‘Tast een kankerbehandeling de vruchtbaarheid aan, dan zijn er verschillende mogelijkheden om de impact op je vruchtbaarheid te beperken, zoals eicellen of zaadcellen invriezen. Als de behandeling afgerond is en er groen licht is van de oncoloog kunnen zowel mannen als vrouwen vaak geholpen worden met een fertiliteitsbehandeling. De bevruchting gebeurt dan via in-vitrofertilisatie.’

Slaagkansen bij mannen

‘Bij een man zijn de slaagkansen doorgaans groter dan bij een vrouw. Voor de kankerbehandeling start, kan de man een groot aantal zaadcellen laten invriezen. Bevat het ejaculaat geen zaadcellen of is de jongen te jong om te masturberen, dan wordt een stukje teelbalweefsel ingevroren. Er zijn nog geen mensen geboren na teelbalweefseltransplantatie, maar dat zal maar enkele jaren meer duren.’

Slaagkansen bij vrouwen

‘Hoewel het Charlotte niet gelukt is om een kindje van zichzelf te krijgen, is de kans op een eigen kind na kanker nu veel groter dan vijftien jaar geleden. Bij vrouwen was aan het verlies van vruchtbaarheid tot vijftien jaar geleden weinig te doen. Eicellen invriezen was toen nog weinig succesvol. Ondertussen is de slaagkans na kanker op een succesvolle zwangerschap met ingevroren eicellen flink gestegen. Iemand die jonger is dan 36 met 10 ingevroren eicellen heeft een kans van 40 tot 50 procent op de geboorte van een kind. De pick-up van Charlotte heeft acht eicellen opgeleverd, een normaal aantal als je de eicellen eenmalig stimuleert voor de kankerbehandeling.'

Iemand die jonger is dan 36 met 10 ingevroren eicellen heeft een kans van 40 tot 50 procent op de geboorte van een kind.

Niet-kankerpatiënten kunnen doorgaans meerdere eicellen laten invriezen omdat ze meerdere pick-ups kunnen hebben. Statistisch gezien was Charlottes kans op een zwangerschap 40 procent maar dat cijfer lag bij haar uiteindelijk flink lager doordat slechts vier van de acht eicellen het dooiproces overleefden.’

Kostprijs

‘Sinds 2017 draaien kankerpatiënten jonger dan 38 niet meer zelf op voor de kosten van het invriezen van eicellen, zaadcellen of teelbalweefsel. Vruchtbaarheidsbehandelingen zijn in ons land heel betaalbaar. Een ivf-behandeling kost al snel 3000 tot 4000 euro, ongeveer 10 procent daarvan is voor de rekening van de patiënt. Vrijwel nergens anders in Europa is de tussenkomst van het ziekenfonds zo groot. Voor de eiceldonatie zal Charlotte wel moeten betalen.’

Professor dr. Michel De Vos

Angst voor herval

‘Charlotte staat niet te springen om zwanger te worden. Die terughoudendheid is herkenbaar. Vrouwen zijn bang dat wanneer ze hervallen, ze de zwangerschap zullen moeten afbreken indien ze chemotherapie moeten krijgen.'

Het is belangrijk om je tijdens je fertiliteitstraject te laten begeleiden door een psycholoog.

'Bij herval vroeg in de zwangerschap, wordt inderdaad vaak geadviseerd om de zwangerschap te stoppen. Chemotherapie later in de zwangerschap kan wel en heeft geen invloed op de baby.’

Psychologische begeleiding

‘Dat Charlotte de vruchtbaarheidsbehandeling als mentaal belastend ervaart, is normaal. Zeker omdat haar onvruchtbaarheid een rechtstreeks gevolg is van de kankerbehandeling. Daarom is het belangrijk om je tijdens je fertiliteitstraject te laten begeleiden door een psycholoog. Vruchtbaarheidscentra hebben die. Ze begeleiden je in je beslissingsproces en staan je bij met advies. Als partners verschillende verwachtingen hebben, zal de psycholoog dat bespreekbaar maken en samen zoeken naar manieren om daarmee om te gaan en er samen uit te geraken.’

Jouw reactie op dit verhaal is altijd welkom. Mail ons via leven@komoptegenkanker.be.

Lees meer verhalen in het magazine Leven

Veel van onze verhalen zijn ook verschenen in het magazine Leven van Kom op tegen Kanker. Abonneer je om geen enkel verhaal te missen!