De voorbije decennia hebben mensen zich meer en meer blootgesteld aan de zon: mensen kregen meer vrije tijd om te zonnen, ze gingen meer op reis naar zuiderse landen en gingen ook meer onder de zonnebank. Maar zonnen kan huidkanker veroorzaken – het is zelfs de belangrijkste oorzaak van huidkanker - en het aantal huidkankers blijft dan ook jaar na jaar stijgen.

Zon

Er zijn verschillende types van huidkanker, namelijk melanome huidkankers en niet-melanome huidkankers. 9 van de 100 huidkankers zijn melanomen. Hoewel melanomen veel minder vaak voorkomen dan de andere huidkankers, kunnen ze veel ernstiger zijn. Het ontstaan van melanomen is duidelijk verbonden met enerzijds het aantal keer dat iemands huid verbrandt in de zon (vooral op kinderleeftijd) en anderzijds het aantal keer dat iemand onder de zonnebank gaat.

Zowel de uv-stralen van de zon als van de zonnebank zijn dus kankerverwekkend. Uv-stralen zorgen ervoor dat de opperste laag van de huid een bruin kleurtje krijgt. De bruining van de huid door de vorming van pigment (melanine) is in feite een verdedigingsmechanisme tegen verdere verbranding. Dat bruine kleurtje is dus een eerste teken van beschadiging van de huid. Daarom: zelfs wanneer u nooit verbrandt, kunt te veel uv-straling opstapelen en huidkanker krijgen.  

Het goede nieuws is echter dat u allerlei maatregelen kunt nemen om u te beschermen tegen de zon en ervoor te zorgen dat u niet verbrandt. Vooral de kinderjaren zijn hierbij cruciaal, want het risico stijgt als de verbranding van de huid en de langdurige blootstelling aan de zon in de kinderjaren (voor 16 jaar) gebeuren. Daarnaast wordt ten zeerste afgeraden om gebruik te maken van de zonnebank, wegens de schade die dat aanbrengt aan uw huid.

Andere risicofactoren

Naast blootstelling aan uv-straling zijn de risicofactoren voor huidkanker een lichte huid (die snel verbrandt) en rode haarkleur, huidkanker in de familie, aangeboren grote moedervlek, voorgeschiedenis van huidkanker, erfelijke aanleg en veel of onregelmatige moedervlekjes over het hele lichaam. Personen met één of meerdere van deze risicofactoren kunnen het best systematisch opgevolgd worden door de huidarts. Bij twijfel kunt u aan uw huidarts vragen of u een risicopersoon bent en welke opvolging al dan niet nodig is. 

Voor de rest van de volwassen bevolking (niet hoog-risico) geldt dat zij best advies vragen bij een huis- of huidarts bij:  

  • een veranderende moedervlek 
  • een moedervlek die anders is dan de rest (‘het lelijke eendje') 
  • een nieuwe moedervlek
  • een snelgroeiend huidletsel 
  • een niet-genezend wondje
  • advies van een arts of ander medische personeel om een huidletsel te laten nakijken