Extreme vermoeidheid na kanker: Greet Dirven over haar herstel

Bewegen is mijn medicijn
Greet Dirven
Uit Leven, editie 66, april 2015

Bewegen hoorde bij de routine van elke dag voor Greet Dirven (51). Maar vermoeidheid na borstkanker putte haar extreem uit. ‘Iedereen leek zich te kunnen herpakken na kanker, alleen ik niet.’, vertelt ze. Met vallen en opstaan bouwde ze haar energie weer op: eerst door de hond uit te laten, later met conditietraining en bewegingstherapie. ‘Bewegen maakte mijn wereld weer groter en gaf een nieuw perspectief.’ 

Auteur: Els Put - Fotograaf: Leo De Bock
foto Leo De Bock, januari 2015

‘Zal ik nog kunnen tennissen?’, vroeg Greet meteen aan haar gynaecoloog toen haar diagnose viel. Een toevallige eerste mammografie drie jaar geleden toonde ‘grote klieren’. Greet was 48, moeder van twee tienerdochters van vijftien en achttien, zelfstandig webdesigner en elke week op het tennisveld te vinden. Ze leidde een druk leven en genoot van alle contacten en de beweging en de voldoening die dat haar gaf. ‘Ik ging ervan uit dat de biopsie in orde zou zijn,’ vertelt ze. ‘Toen het woord kanker viel, kwam dat erg hard aan. Ik was behoorlijk van de kaart. Ik moest extra onderzoeken ondergaan en de arts plande een borstsparende ingreep. Nadien zou radiotherapie en antihormoontherapie volgen.'

'Ik rondde nog een werkopdracht af maar moest er andere afzeggen. Mijn leven viel stil. Mijn hoop om nadien alles weer op te nemen, werd ruw verstoord door de uitslag van het onderzoek. Ook mijn okselklieren waren aangetast, een nieuwe operatie was nodig. Thuiskomen was zo’n ontgoocheling. Ik kon mijn arm nauwelijks gebruiken. En nog een slechtnieuwsboodschap volgde: ik moest chemotherapie krijgen. Mijn wereld stortte in.’

Hond uitlaten

‘Ook al werd ik goed opgevangen tijdens de chemotherapie, toch kreeg ik het steeds moeilijker. Met elke volgende beurt - ik had er zes - werd de vermoeidheid zwaarder. Ik had steeds minder energie, kon minder huishouden aan, kon ook mijn arm maar moeilijk gebruiken. Ik kreeg injecties om de daling van witte bloedcellen te beperken en zo te verhinderen dat ik infecties kreeg. Die gaven meer last dan de chemo. Na die injecties stond ik inwendig in brand, mijn spieren daverden en verkrampten.’

Die eerste keer weer tennissen, met lichte rackets en softballen, gaf een zalig gevoel

‘Thuis probeerde ik met korte wandelingen mijn spieren weer los te krijgen en de krampen te verminderen. Dat werkte, de hond uitlaten werd therapie. Mijn man ging steeds mee wandelen en reed me naar behandelingen en afspraken. Mijn tweelingzus, familie, vriendinnen en buren brachten eten zodat ik in de week na een chemobeurt niet hoefde te koken. En ik kreeg een heleboel mails van vrienden van ver en dichtbij. Ik kreeg steun en hulp. De gesprekken met de psychologe van de borstkliniek krikten me op. En na de laatste chemo kreeg ik een bloedtransfusie. Ook die gaf me een portie extra energie waardoor ik me weer wat beter voelde.’

Van kwaad naar erger

‘Vier weken later startte de radiotherapie. Ik dacht, dit valt wel mee. Maar met elke bestralingsbeurt sloeg de vermoeidheid steeds meer toe. Naar het ziekenhuis gaan werd een hele dagtaak. Daarna was ik voor de rest van de dag knock-out. Ondertussen was ik gestart met hormoontherapie en ook daar kwamen nevenwerkingen bij: nachtelijk zweten, dat viel tegen, en de spier- en gewrichtspijnen werden erger.

Na de laatste bestraling vroeg ik de arts hoe lang het recupereren zou duren? Een maand of twee, drie? Ik snakte naar mijn leven van vroeger, naar mijn oude lichaam vol energie. Ook de mensen rond mij reageerden met “Alles is nu toch achter de rug” en “Wanneer ga je weer aan het werk”. Alleen, het klopte niet. Ik had geen energie. “Alles” deed pijn. Ik vermagerde fel, sliep slecht, kon me niet meer concentreren.’

Afhankelijk van anderen

foto Leo De Bock, januari 2015

‘Ik startte met oncorevalidatie in het ziekenhuis. We waren met een kleine groep, de anderen waren al verder in hun herstel. Ik kon maar moeilijk mee en moest afhaken, een bittere teleurstelling. Ik probeerde tai chi (een Chinese bewegingskunst, red.) voor borstkankerpatiënten. Dat deed deugd maar de sporthal was erg koud waardoor mijn spieren verkrampten en ik geradbraakt weer naar huis vertrok. Het lotgenotencontact voelde goed maar het besef dat heel wat vrouwen weer aan het werk waren en ik niet, bleef hangen.'

'Iedereen leek zich te kunnen herpakken na kanker, alleen ik niet. Door mijn arm kon ik niet autorijden en was ik voor elke verplaatsing afhankelijk van mijn man en van anderen. Ik kreeg een erg opgesloten gevoel. Fasciatherapie (een zachte manuele therapie, red.) gaf wel een opluchting, en korte weekendjes naar zee ook. En één dag in de week hulp in het huishouden was een geschenk uit de hemel, want alles - gewoon een bed opmaken - duurde eindeloos omdat ik er de kracht toe miste.’

Conditietraining

‘Tijdens een consult bij een reumatoloog viel het woord ‘fibromyalgie’ (een chronisch pijnsyndroom dat vaak gepaard gaat met extreme vermoeidheid, red.). Door de hormoontherapie of als diagnose? Dat was niet duidelijk. Maar het triggerde mij en ik kreeg het onnoemelijk moeilijk. Ik glipte steeds meer weg. Ik startte met antidepressiva en kreeg ambulante psychotherapie. Wat later volgde er een opname van 3,5 maanden op de afdeling voor angsten en depressies. De avonden en weekends ging ik naar huis. Overdag volgde ik creatieve en bewegingstherapie met de leefgroep en psychotherapie.’

Ik heb geleerd stop te zeggen als ik voel dat ik over de schreef ga

‘Creatieve therapie was niet echt mijn ding en fysiek voelde ik me heel erg beperkt. Maar ik kreeg een aangepast programma en de bewegingstherapie sloeg aan. Eerst wandelde ik maar mee tot aan de bareel, de volgende keer tot aan de eerste straat, nadien tot het begin van het park en zo werd mijn wereld stilaan opnieuw groter. Ik stapte weer op een fiets. En het ging! De conditietraining op mijn eigen tempo gaf me moed en energie. En die eerste keer weer tennissen, met lichte rackets en softballen, gaf een zalig gevoel. Ook al kon ik maar vijf minuten een bal terugslaan, een volgende keer speelde ik tien minuten. Ik verlegde mijn grenzen. Het gaf me moed, en hoop: het komt weer goed met mij.’

Genieten van kleine dingen

‘De psychotherapie leerde me veel over mezelf. Deed me in de spiegel kijken. Me de vraag stellen: was ik wel zo goed bezig geweest, leven in dat snelle tempo? Ik weet nu dat ik graag alles perfect in orde heb, alles onder controle. Dat ik vroeger te veel vroeg van mezelf, en dat hulp vragen heel moeilijk is voor mij. De lat hoog leggen was normaal voor mij. De therapie hielp me ook keuzes te maken: wat is belangrijk voor mij? Waar geef ik mijn energie aan? En aan wie? Hoe zorg ik voor mezelf? En voor anderen? Ik leerde genieten van kleine dingen; van weekendjes naar zee of een glas drinken op een terrasje. Het moeten geen grootse reizen meer zijn. Iets wat deugd doet, ligt vaak heel dichtbij.’

‘Ik heb niet meer de energie van vroeger, dat moeten toegeven doet pijn. Het frustreert me. Het is een rouwproces dat ik nog elke dag een plaats probeer te geven. Ik wil mijn vroegere leven graag terug en dat lukt nog niet. Opnieuw werken is nu nog te hoog gegrepen. Maar bewegen is een deel van mijn leven: wandelen in de natuur met vriendinnen en lotgenoten is dé therapie voor mij. Mijn tennisvriendinnen zijn nu wandelvriendinnen geworden. En ik heb geleerd stop te zeggen als ik voel dat ik over de schreef ga en mijn energie niet bewaak. Als ik weer aan het rennen ga om voor iedereen te zorgen of om alles perfect in orde te krijgen.’

 

  • Greet draagt dit interview op aan Kristin, vriendin en lotgenote, die een week na dit gesprek overleden is.
  • Uw reactie op dit verhaal is altijd welkom. Mail ons via leven@komoptegenkanker.be.

Meer informatie

Revalidatie na kanker

  • In het ziekenhuis
    Oncologische revalidatie kan een groot deel van de mensen helpen om hun fysieke conditie en levenskwaliteit na kanker te verbeteren. In verschillende ziekenhuizen lopen oncorevalidatieprogramma’s. Vraag ernaar bij de verpleegkundig consulent oncologie, de oncocoach of de hoofdverpleegkundige van de dienst waar u behandeld wordt. Er is geen tussenkomst van het RIZIV voorzien, al betalen sommige ziekenfondsen de kosten gedeeltelijk terug via de aanvullende verzekering.
  • Andere initiatieven
    enz. Alle activiteiten voor mensen met kanker vindt u ook in de agenda op deze site. Onder andere KanActiefPlus biedt bewegingsactiviteiten aan.

Leven

Dit artikel is verschenen in het magazine Leven van Kom op tegen Kanker. U kunt hier alle verhalen uit het magazine lezen.