Chirurgie bij hoofd-halskankers

Sommige kleine tumoren (bijv. in de mondholte) worden in eerste instantie alleen geopereerd. Bij andere tumoren wordt een operatie (bijv. een laryngectomie) gecombineerd met radiotherapie en/of chemotherapie. Wanneer er uitzaaiingen in de hals aanwezig zijn, of wanneer de kans hierop groot is, worden ook de lymfeklieren in de hals weggenomen.

Als de tumor te groot is, wordt vaak afgezien van chirurgie omdat de ingreep het lichaam te veel zou verminken. In dat geval wordt gewerkt met een combinatie van radiotherapie en chemotherapie.

Bijwerkingen

Door de operatiewond in de mond of keelholte is eten na de operatie voor korte of langere tijd onmogelijk. Daarom krijgt de patiënt na de operatie sondevoeding. Dat is vloeibare voeding die door een dun slangetje (sonde) via de neus in de maag loopt – uitzonderlijk wordt voeding rechtstreeks in de bloedbaan toegediend. De arts, logopedist en diëtist bekijken wanneer de patiënt vloeibaar en/of gemalen voedsel en later weer gewoner voedsel kan eten. Wanneer de arts verwacht dat de patiënt gedurende langere tijd niet op de normale manier voldoende kan eten, legt hij een maagsonde aan. Dit is een slangetje dat via de buikhuid in de maag wordt geplaatst. We noemen deze ingreep een gastrostomie. Het voordeel van zo’n maagsonde is dat een sonde via de neus niet meer nodig is.

Als gevolg van de operatie kan in sommige gevallen een zwelling in het mond-keelgebied ontstaan, waardoor de ademhaling wordt belemmerd. Om te voorkomen dat de patiënt het benauwd krijgt, maakt de arts in de hals een tijdelijk gaatje in de luchtpijp (tracheotomie). Het gaatje wordt opengehouden met behulp van een hol pijpje (canule). De canule bestaat uit twee buisjes die in elkaar passen. De patiënt kan het binnenste buisje verwijderen om het schoon te maken, terwijl hij door het buitenste gewoon kan blijven ademen.

Als de canule is geplaatst, is praten moeilijker of helemaal niet mogelijk. Communiceren verloopt dan met behulp van pen en papier of met gebaren. Als de zwelling is verminderd, verwijdert men de canule. Dit gebeurt meestal voordat de patiënt uit het ziekenhuis wordt ontslagen. Het gaatje groeit vanzelf weer dicht.

Soms is een huidtransplantatie (met huid van een ander deel van het lichaam) noodzakelijk om een wond die tijdens de operatie ontstond, te sluiten. Na een uitgebreide operatie als gevolg van hoofd-halskanker is het mogelijk om prothesen (kunstonderdelen voor het gezicht) te gebruiken om delen van het gezicht die zijn verwijderd, te vervangen.

Laryngectomie

Bij strottenhoofdkanker wordt de operatie een laryngectomie genoemd. Bij een gedeeltelijke laryngectomie kan een deel van het strottenhoofd gespaard worden. Dit is alleen mogelijk bij vrij kleine tumoren. Bij grotere tumoren moet het hele strottenhoofd verwijderd worden. We noemen dit een volledige laryngectomie.

Een laryngectomie heeft ingrijpende gevolgen voor de manier waarop de patiënt ademt en spreekt. Na een gedeeltelijke laryngectomie is er nog één stemband over zodat de patiënt nog redelijk, maar wel met schorre stem kan spreken. Na een volledige laryngectomie is er geen verbinding meer tussen de mond en de longen. Door de operatie is de luchtpijp op de huid laag in de hals vastgehecht en is de slokdarm direct met de mond verbonden. De patiënt ademt voortaan door een kunstmatige opening (tracheostoma) in de hals. Doordat de stembanden verwijderd werden, heeft de patiënt voortaan een stemprothese nodig om te spreken. Er wordt een klein ventiel tussen de luchtpijp en de slokdarm geplaatst, de stem- of spraakknop. Dit ventiel zorgt ervoor dat de patiënt na het afsluiten van de opening in zijn hals, lucht naar zijn slokdarm kan sturen waarmee hij kan spreken. Een andere methode om opnieuw te kunnen spreken, is een apparaat (elektrolarynx) tegen de keel houden dat de keel doet trillen waardoor de patiënt door middel van articulatie weer kan spreken. Een derde methode is de slokdarmspraak: de patiënt leert als het ware lucht in te slikken om deze vervolgens weer omhoog te brengen. Met deze lucht kan de patiënt praten.

Laserbehandeling

Kleine tumoren op het strottenhoofd worden in sommige gevallen met een CO2-laser behandeld. Dit gebeurt met een endoscoop via de mond.

Bijwerkingen

De stem is na een dergelijke operatie niet volledig normaal, maar na enkele weken neemt de heesheid duidelijk af. Slik- en pijnklachten zijn meestal minimaal.

Forum

Re: Weke delen sarcoom uitgezaaid

Ondertussen is er weer veel gebeurd. Na de derde chemo heb ik een klaplong gekregen waardoor ik een aantal weken heb moeten wachten om de vierde kuur te krijgen.
De dokters hebben al wel gezegd dat ze na zes kuren de tumoren niet helemaal gaan weg zijn. Wat er dan gaat gebeuren weet ik nog niet.

De eerste sarcomen waren op de darm en de blaas.
Ik voel me redelijk goed alleen het hoesten is wel lastig.

Re: Weke delen sarcoom uitgezaaid

Hallo


Hoe gaat het er momenteel mee?
Mag ik eens vragen waar de tumoren zich de eerste keren bevonden?
Bij mij zat hij in mijn bovenbeen en knieholte, hij was dan ook reusachtig van formaat.
Bij mij was het ook Myxoid sarcoma, maar dan de zeldzamere vorm: type rondcel.