Andere pijnbehandelingen

In sommige gevallen volstaan pijnstillende geneesmiddelen niet of zijn geneesmiddelen niet de meest geschikte behandeling voor de soort pijn waarmee u geconfronteerd wordt. Welke andere technieken zijn zoal beschikbaar?

Chemotherapie

Illustratie Kom op tegen Kanker/Visueel Vertaler

Chemotherapie wordt als pijnstillende behandeling vooral ingezet bij pijn aan de organen. Als de tumor ontzwelt, duwt hij minder hard tegen het orgaanweefsel en vermindert de pijn.

Lees meer over chemotherapie bij kanker.

Chirurgie

Orgaanpijn kan aangepakt worden door (een deel van) de tumor die de pijn veroorzaakt, met een operatie te verwijderen. Ook botpijn kan soms worden gestabiliseerd door de uitzaaiingen in het bot chirurgisch te verwijderen. Lees hier meer over chirurgie bij kanker.

Radiotherapie

Radiotherapie wordt als pijnstillende behandeling vooral ingezet bij orgaanpijn en bij botpijn. Lees meer over radiotherapie bij kanker.

Hormoontherapie

Ook hormoontherapie wordt soms toegepast als pijnstillende behandeling. Lees meer over hormoontherapie bij kanker.

Gespecialiseerde technieken om zenuwpijn te behandelen

Bij zenuwpijn kan stroomtherapie (ook elektrotherapie genoemd) onderdeel zijn van de pijnbehandeling. Een voorbeeld daarvan is TENS. TENS staat voor transcutane elektrische neurostimulatie, ofwel prikkeling van de zenuw met behulp van elektrische stroom die door de huid gaat. Deze stroom stimuleert het lichaam om morfineachtige stoffen aan te maken en verandert de pijn in een tintelend gevoel.

Permanente neurostimulatie (ook permanente neuromodulatie genoemd) is een andere optie: dan wordt een elektrode ingeplant in het ruggenmergkanaal. Die elektrode wordt via een geleidingsdraad door de huid aangesloten op een externe neurostimulator: een soort pacemaker waarin een programmeerbare batterij zit. Met een afstandsbediening kunt u uw neurostimulator zelf regelen. Omdat het stimulatieniveau aangepast kan worden, krijgt u elke dag optimale pijnstilling, afhankelijk van de activiteiten die u uitvoert en hoe de pijn gedurende de dag verandert.

Ook infiltraties (inspuitingen) rond zenuwen kunnen zenuwpijn verlichten. Via een naald worden een zeer krachtige ontstekingsremmer (corticosteroïd) en een verdovend geneesmiddel ingespoten, rond de pijnlijke zenuw. Deze behandeling heeft als doel de pijn te verminderen en plaatselijk de ontsteking en zwelling weg te nemen.

Soms kan de pijngeleiding ook meer definitief onderbroken worden door een chemisch letsel op de zenuw aan te brengen met etsende stofjes (alcohol of fenol) of met behulp van elektrische stroompjes. Dit wordt alleen toegepast indien andere middelen/behandelingen niet volstaan.

Plexus-coeliacusblokkade

Bij pijn veroorzaakt door een tumor of uitzaaiingen in de pancreas (alvleesklier) en bij andere pijnprocessen in de bovenbuik (binnen het buikvlies) kan een plexus-coeliacusblokkade een kortdurend pijnstillend effect hebben.

Een plexus is een netwerk van zenuwen. De plexus coeliacus ligt in de bovenbuikholte. Dit zenuwnetwerk is belangrijk voor pijn. Door het te blokkeren, kan de pijn verminderen. De plexus coeliacus ligt aan de voorzijde van de wervelkolom en kan met een naald gemakkelijk bereikt worden via een prik in de rug of met een lange flexibele buis via de maag.

De plexus coeliacus kan op twee manieren geblokkeerd worden: met een naald door injectie van chemische stofjes of met een elektrisch stroompje op de zenuwbanen zodat deze verwarmd worden. Hierdoor kan de plexus coeliacus geen pijnsignalen meer doorgeven.

Aanvullende behandelingen

Bespreek met uw arts welke aanvullende behandelingen in uw situatie veilig zijn en ondersteunend kunnen werken.

Afhankelijk van het type pijn zijn er nog andere technieken die een bijkomend pijnstillend effect creëren. Bespreek met uw arts welke aanvullende behandelingen in uw situatie veilig zijn en ondersteunend kunnen werken en welk effect ze mogelijk kunnen hebben.

Lichaamsbehandelingen en kinesitherapie

Wie pijn heeft, is gespannen. Wie gespannen is, heeft spiercontracties. U kunt die vicieuze cirkel proberen te doorbreken met onder meer warmte, sauna, infraroodsauna, massage, ice packs en stretchen. Laat u hierbij bij voorkeur begeleiden door een kinesitherapeut. Die kan u ook oefeningen en raad geven die u kunnen helpen om meer te bewegen en/of om u te ontspannen.

Acupunctuur

Bij zenuwpijn in de armen, benen, handen of voeten kan acupunctuur de pijn verlichten. Let wel: acupunctuur kan ondersteunend werken, maar kan nooit de pijnmedicatie vervangen. Het is een zachte therapie die niet sterk genoeg is om de hevige pijn die kanker soms veroorzaakt, te onderdrukken. Bovendien reageert elke patiënt verschillend op acupunctuur. Bij de ene werkt het goed, bij de andere minder goed of zelfs helemaal niet.

Lees hier het artikel over acupunctuur: 'Dokter Vera Machtelinx: bijwerkingen van de kankerbehandeling verzachten'.

Psychologische ondersteuning

Soms kan niet alle pijn weggaan. Dat beperkt u in uw leven. Het kan u goed doen om met een psycholoog over uw pijn te praten. Hoe gaat u met uw pijn en de pijnbehandeling om? Welke impact heeft de pijn op uw dagelijkse leven? Hoe gaat u met kanker en uw kankerbehandeling om? Hoe gaat u om met de angst die gepaard gaat met de diagnose, onderzoeken en behandeling? De psycholoog kan u ook begeleiden in het omgaan met depressieve gevoelens. Omgaan met pijn vraagt kracht. Iemand die depressief is, heeft die kracht niet.

Aarzel dus niet om in uw ziekenhuis een afspraak te vragen met de psycholoog van het oncologisch team of van de pijnkliniek. De psycholoog kan u niet van uw pijnprobleem verlossen, maar kan u helpen om er beter mee om te gaan. Lees hier meer over psychologische begeleiding.

Er bestaan heel wat vormen van psychologische begeleiding. De ene persoon verkiest een individuele opvolging, om in alle vertrouwen zijn pijn of andere thema’s te bespreken. De andere gaat veeleer op zoek naar een behandelvorm in groepsverband, op zoek naar erkenning, herkenning, steun of informatie. Contact met lotgenoten kan verhelderend werken, en biedt ondersteuning bij het leren leven met en voorbij de pijn. Lees hier meer over lotgenotencontact.

Relaxatie en afleiding

Door relaxatie vermindert de spierspanning en meestal ook de pijn. Relaxatie kan u helpen om de slaap te vatten, om u energieker te voelen, om u minder vermoeid te voelen en om uw angst te verminderen. Er bestaat niet één relaxatiemethode die voor iedereen werkt. Voor de ene persoon is meditatie relaxerend, voor de andere is dat bijvoorbeeld yoga, tai chi, mindfulness of voetreflexologie. Neem de tijd om uit te zoeken wat u tot rust brengt en waar u zich het beste bij voelt. 

Ook afleiding is een goed pijnstillend middel: niet continu de aandacht richten op de pijnklachten maar op aangename zaken. Dat kan door bijvoorbeeld naar muziek te luisteren, een boek te lezen, naar een film te kijken, te bewegen of door sociaal contact ... Ook hier is de boodschap: zoek uit waar u zich het best bij voelt.

Lees hier meer over complementaire en aanvullende kankerbehandelingen.