Sociale voorzieningen: Tegemoetkomingen voor personen met een erkende handicap

Een overzicht van de tegemoetkomingen voor personen met een handicap.

Erkenning als persoon met een handicap

Sommige mensen met kanker kunnen een erkenning krijgen als arbeidsongeschikt persoon of persoon met een handicap, bijv. na een beenamputatie. Zij kunnen dan een beroep doen op allerlei tegemoetkomingen en voorzieningen, van de federale overheid, van de Vlaamse overheid of van de gemeente.

Ook kinderen onder de 21 jaar met kanker komen gedurende een bepaalde periode in aanmerking voor sociale voorzieningen voor kinderen met een handicap (kinderbijslagtoeslag voor kinderen met een aandoening, vermindering van inkomensbelasting, speciale regelingen voor openbaar vervoer, enz).

Personen met een handicap, het OCMW, gemeentediensten of de dienst maatschappelijk werk van het ziekenfonds kunnen een eerste aanvraag doen of een medische herziening aanvragen via de web-applicatie myhandicap.belgium.be.

Aandachtspunten

  • Beantwoord de vragen over uw zelfredzaamheid en beschrijf zo concreet mogelijk de verschillende items. 
  • Het medische deel van de aanvraag wordt digitaal aan uw behandelend arts aangeboden. Praat met hem over de aanvraag zodat hij weet dat de vragenlijst er aan komt en zodat hij gericht medische informatie verleent die de omschreven zelfredzaamheidsbeperkingen ondersteunen.
  • Let op voor herzieningsaanvragen van een lopend dossier. Door een medische herziening te vragen riskeert u soms slechter af te zijn. Vraag raad aan de maatschappelijk werker van uw ziekenfonds.

Zorgbudget voor mensen met een handicap

Het zorgbudget voor mensen met een handicap (vroeger basisondersteuningsbudget) is bedoeld voor mensen met een erkende handicap en een beperkte ondersteuningsnood. Ze moeten daarvoor al een bestaand attest of bewijs hebben.

Wie het zorgbudget voor mensen met een handicap krijgt, kan het geld vrij spenderen en hoeft geen verantwoording of uitgavebewijs te geven.

Meerderjarige personen die door hun handicap intensieve of frequente ondersteuning nodig hebben, kunnen een persoonsvolgend budget aanvragen. Voor wie jonger is dan 18 en intensieve of frequente ondersteuning nodig heeft, kan een persoonlijk assistentiebudget aangevraagd worden.

Het zorgbudget voor mensen met een handicap is een onderdeel van de Vlaamse sociale bescherming. Op Vlaamsesocialebescherming.be leest u aan welke voorwaarden u moet voldoen, hoe u het zorgbudget aanvraagt en met welke andere tegemoetkomingen u het kunt combineren.

Persoonsvolgend budget (voor meerderjarigen)

Een persoonsvolgend budget (PVB) is een gepersonaliseerd bedrag per jaar waarmee een persoon met een erkende handicap zorg en ondersteuning kan ‘inkopen’ bij vrijwilligers, individuele begeleiders, professionele zorgverleners en zorgaanbieders.

Het PVB is bedoeld voor personen die door hun handicap intensieve of frequente ondersteuning nodig hebben. Als de ondersteuningsnood beperkt is, is een financiële tegemoetkoming mogelijk via het zorgbudget voor mensen met een handicap.

Voorlopig kunnen alleen personen vanaf de leeftijd van 17 jaar een aanvraag indienen voor een persoonsvolgend budget. Voor wie jonger is dan 18, kan een persoonlijk-assistentiebudget (PAB) aangevraagd worden.

Spoedprocedure PVB voor hersentumoren

Mensen met bepaalde vormen van hersentumoren die snel achteruitgaan, hebben sneller bijstand nodig. Ze hebben bijvoorbeeld een grote nood aan toezicht. Voor volwassenen is er de mogelijkheid om via een spoedprocedure een PVB te krijgen. Ze hoeven niet eerst de gebruikelijke procedure voor erkenning als persoon met een handicap te doorlopen.

Persoonlijk-assisentiebudget (voor minderjarigen)

Met een persoonlijk-assistentiebudget (PAB) kan een persoon met een handicap assistentie thuis, op school of op het werk organiseren en financieren. Sinds 1 april 2016 kunnen enkel nog minderjarigen een PAB aanvragen. Meerderjarigen kunnen een persoonsvolgend budget aanvragen.

Hulpmiddelen

Wie een erkende handicap heeft en hulpmiddelen nodig heeft in zijn of haar leefsituatie, kan daarvoor bij het Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap (VAPH) een financiële tegemoetkoming vragen.

Wie een erkende handicap heeft en hulpmiddelen nodig heeft op het werk, kan via de VDAB een financiële tegemoetkoming voor hulpmiddelen aanvragen.

Ondersteuningsvormen op het vlak van wonen, begeleiding en opvang

Voor ondersteuning op het vlak van wonen, begeleiding en opvang kunnen mensen met een handicap terecht bij zorgaanbieders die erkend zijn door het Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap (VAPH).

Zorgbudget voor ouderen met een zorgnood

Het zorgbudget voor ouderen met een zorgnood maakt deel uit van de Vlaamse sociale bescherming. Lees hier meer over het zorgbudget voor ouderen met een zorgnood.

Inkomensvervangende tegemoetkoming

Mensen met een arbeidsongeschiktheid kunnen niet altijd een voldoende inkomen verwerven. Zij hebben recht op een minimuminkomen. De Federal Overheidsdienst Sociale Zekerheid (FOD Sociale Zekerheid) voorziet daarom een inkomensvervangende tegemoetkoming. Het bedrag hangt af van de gezinssituatie. De tegemoetkoming kan bij de gemeente, het OCMW (of Sociaal Huis) of bij de dienst maatschappelijk werk van het ziekenfonds worden aangevraagd. Lees hier meer over de inkomensvervangende tegemoetkoming.

Integratietegemoetkoming

Mensen met een handicap hebben vaak extra kosten om zichzelf te kunnen behelpen. Een integratietegemoetkoming van de FOD Sociale Zekerheid helpt hen deze extra kosten te dragen. De tegemoetkoming kan bij de gemeente, het OCMW (of Sociaal Huis) of bij de dienst maatschappelijk werk van het ziekenfonds worden aangevraagd. Lees hier meer over de integratietegemoetkoming.

Verhoogde kinderbijslag

Kinderen van personen met een handicap hebben onder bepaalde voorwaarden recht op een sociale toeslag bij de kinderbijslag. Dit geldt ook voor alle kinderen jonger dan 21 met een aandoening.   

Alle kankerpatiëntjes komen hiervoor gedurende een bepaalde periode in aanmerking. De graad van handicap zal onderzocht worden door een controlegeneesheer. Als de medische situatie wijzigt, kan een herziening of evaluatie van de handicap aangevraagd worden.

Auto: verlaagde btw en vrijstelling verkeersbelasting

Personen met een handicap betalen minder of geen belastingen bij de aankoop en het onderhoud van hun auto. Ze krijgen eveneens een vrijstelling van de verkeersbelasting en de belasting op de inverkeerstelling. 

Parkeerkaart voor personen met een handicap

Personen met een handicap kunnen - als ze aan een aantal voorwaarden voldoen - een speciale parkeerkaart ontvangen. Met deze parkeerkaart is het toegestaan om uw auto op een parkeerplaats voor personen met een handicap te zetten. Lees hier meer over de parkeerkaart voor personen met een handicap.

Verminderingskaart voor openbaar vervoer

Sociaal tarief gas en elektriciteit

Lees hier meer over het sociaal tarief voor gas en elektriciteit.

Vermindering van inkomstenbelasting en onroerende voorheffing

De maatregel voor personen met een erkende handicap bestaat uit een vermindering van de onroerende voorheffing en een toeslag op de belastingvrije som voor de personenbelasting. Lees meer over

Vermindering van successierechten

Personen met een handicap krijgen een extra vrijstelling op hun erfenis. Lees meer over